تقسیم نامه سندی است که بین مالکین مال مشاع و با رضایت و امضای تمام مالکین منعقد می شود. تقسیم نامه همان طور که از اسم آن پیداست یکی از اسناد عادی است.
مالکیت افراد در اموال که به صورت مشاعی ایجاد می شود، معمولا به واسطه ارث یا انتقال بخشی از حصه به دیگری خواهد بود. به عنوان مثال در صورتی که شخصی دو دانگ از شش دانگ زمین خود را به برادرش منتقل کند، مالکیت مشاعی محقق می شود. مالکین مشاعی به جهت تصرف مالکانه و داشتن سندی مبنی بر اعمال حق نیازمند تنظیم تقسیم نامه هستند.  لذا در این مقاله قصد داریم که به ماهیت ، ارکان و ویژگی های تقسیم نامه بپردازیم.

مهم ترین عناوین این مقاله

• تقسیم نامه چیست؟
• شرایط  تنظیم تقسیم نامه دستی
• تقسیم نامه دستی چقدر اعتبار دارد؟
• مدارک لازم جهت تنظیم تقسیم نامه دستی

                                                     جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را  کلیک نمایید

تقسیم نامه چیست؟

برای تعریف تقسیم نامه ابتدا باید بدانیم ملک مشاعی چیست.
در صورتی که ملکی بین دو یا چند نفر مشترک باشدف که این اشتراک یا به واسطه ارث و یا به واسطه خرید و فروش و یا انتقال ایجاد شده باشد، به آن ملک،  ملک مشاعی  گفته می شود.
حالا که با تعریف ملک مشاعی آشنا شدیم باید بدانیم که تقسیم نامه چه سودی برای ملک مشاعی دارد؟
برای مشخص کردن سهم  هر یک از مالکین ملک مشاع  و اماکان استفاده از منفعت ملک مشاعی  باید تقسیم نامه بین طرفین تنظیم شود.
با تنظیم تقسیم نامه دستی،  مالکین نسب به حصه خود آگاه شده و به صورت قانونی و با اذن سایر شرکا می توانند در حصه خود تصرف مالکانه داشته باشند.
قبل از تنظیم تقسیم نامه، تمامی شرکا در کل ما شریک هستند و نمی توانند قبل از مشخص شدن سهم خود در مال مشاع دخالت و تصرفی داشته باشند.

شرایط  تنظیم تقسیم نامه دستی

تا اینجا با مفهوم تقسیم نامه دستی و ضرورت تنظیم تقسیم نامه آشنا شدیم. اما برای تنظیم تقسیم نامه باید شرایط قانونی تنظیم آن رعایت شود تا موثر باشد.
یکی از موارد اصلی و کلی که بین انعقاد هر عقد و انجام هر عمل حقوقی مشترک است، رعایت مفاد ماده 190 قانون مدنی است. مطابق ماده 190 قانون مدنی، اهلیت داشتن، دارا بودن عقل و بلوغ و داشتن قصد و رضایت برای انعقاد تقسیم نامه ضروری است.
مطابق ماده 5589 قانون مدنی  هر شریک‌المال می تواند هر وقت بخواهد تقاضای تقسیم مال مشترک را بنماید مگر در مواردی که تقسیم به موجب این قانون ممنوع یا‌ شرکاء به وجه ملزمی ملتزم بر عدم تقسیم شده باشند. لذا تقاضای تمامی یا یکی از شرکا الزامی است.
مطابق ماده 591 قانون مدنی  هر گاه تمام شرکاء به تقسیم مال مشترک راضی باشند تقسیم به نحوی که شرکاء تراضی نمایند به عمل می‌آید و در صورت عدم توافق ‌بین شرکاء حاکم اجبار به تقسیم میکند مشروط بر اینکه تقسیم مشتمل بر ضرر نباشد که در این صورت اجبار جائز نیست و تقسیم باید به تراضی ‌باشد. با توجه به این ماده رضایت و توافق شرکا در تنظیم تقسیم نامه ضروری است.
مطابق ماده 595 قانون مدنی هر گاه تقسیم متضمن افتادن تمام مال مشترک یا حصه یک یا چند نفر از شرکاء از مالیت باشد تقسیم ممنوع است اگر چه شرکاء تراضی‌ نمایند. با توجه به مفاد این ماده نیز  حصه تمام یا برخی از شرکا نباید از مالیت افتاده باشد در غیر این صورت تقسیم ممکن نیست.
طرفین می توانند برای اعتبار بیشتر و جلوگیری از مشکلات حقوقی تقسیم نامه تنظیمی را در ثبت اسناد کشور به ثبت برسانند.

تقسیم نامه دستی چقدر اعتبار دارد؟

یکی از توضیحات مهمی که بعد از تعریف و شرایط تقسیم نامه دستی باید مورد بررسی قرار بگیرد، ارزش و اعتبار تقسیم نامه دستی است. همان طور که بیان کردیم تقسیم نامه دستی جز اسناد عادی است و اسناد عادی توسط مرجع صلاحیت دار یا مامور رسمی تنظیم نمی شود. بلکه طرفین با توافق یکدیگر سندی را تنظیم و آن را امضا می کنند. نهایتا دو شاهد نیز به جهت اعطای اعتبار بیشتر به سند،  ذیل سند را امضا می کنند.
با این توضیحات مشخص می شود که اعتبار تقسیم نامه در حد اسناد رسمی است و در صورت توافق طرفین و با  وجود امضای طرفین و امضای شهود به عنوان ادله یا مدرک قابل ارائه در دادگاه خواهد بود.
با توجه به عادی بودن تقسیم نامه دستی، امکان ادعای جعل یا انکار نسبت به آن پذیرفته خواهد شد و دادگاه با ارسال تقسیم نامه به کارشناس خط و امضا و دریافت گزارش نهایی ایشان حکم مقتضی را صادر می کند.

مدارک لازم جهت تنظیم تقسیم نامه دستی

برای تنظیم تقسیم نامه باید مدارک و مستنداتی ارائه شود که بتوان بر مبنای آن تقسیم نامه تنظیم شود. به جهت اهمیت این موضوع قصد داریم در زیر به مدارک لازم جهت تقسیم نامه بپردازیم.
این نکته قابل اهمیت است که به دلیل تنوع موضوعات تقسیم نامه نمی توان به مدارک واحدی اشاره کرد به عنوان مثال برای تنظیم تقسیم نامه در ملک یا ارث باید قائل به تمایز شد. اما در حالت کلی:
 مدارک هویتی طرفین 
 سند و مدرک آن چیزی که در خصوص آن اقدام به تنظیم تقسیم نامه می شود 
وکالت نامه معتبر و رسمی در صورتی که احدی از طرفین وکیل دارد.
مشاوره حقوقی با وکیل خوب
گروه وکلای حقوق بشر با داشتن مجموعه ای مجرب در کنار اساتید دانشگاه و کارشناسان حقوقی آماده ارائه خدمات تخصصی وکیل خانواده، طلاق، مهریه، نفقه، ثبتی، اداری و تجاری هستند.  برای استفاده از خدمات مشاوره یا وکالتی این مجموعه حقوقی می توانید با رزرو نوبت به صورت حضوری یا آنلاین با وکیل خوب و حاذق این مجموعه مشاوره و گفت و گو داشته باشید.
جهت ارتباط با تلفن گویای مجموعه تماس حاصل فرمائید.کارشناسان ما در کمتر از ده دقیقه پاسخ گوی شما هستند.

                                                      جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را  کلیک نمایید