بنیاد خانواده بر مبنای عقد نکاح استوار شده و قانونگذار برای حفظ و استحکام این بنیاد، تکالیفی را برای زوجین مقرر نموده است. یکی از مهم‌ترین این تکالیف، تکلیف مرد به پرداخت نفقه به همسر و فرزندان می‌باشد. نفقه، مالی است که برای تأمین نیازهای متعارف زندگی زوجه و اولاد، از قبیل مسکن، البسه، خوراک، درمان و مانند آن، بر عهده زوج قرار داده شده است.
عدم پرداخت نفقه از سوی زوج، امری خلاف قانون بوده و می‌تواند عواقب حقوقی و کیفری برای وی به همراه داشته باشد
تکلیف پرداخت نفقه، یکی از مهم‌ترین تکالیف مالی زوج است و عدم انجام آن، عواقب حقوقی و کیفری برای زوج به همراه خواهد داشت. زوجه یا قیم یا ولی قهری فرزند، در صورت عدم پرداخت نفقه، می‌تواند با طی مراحل قانونی، نسبت به مطالبه نفقه و صدور حکم جلب زوج اقدام نماید.

مهم ترین عناوین این مقاله

• ضمانت اجرای کیفری عدم پرداخت نفقه 
• شرایط صدور حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه
• مراحل قانونی اخذ حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه

                                                       جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را  کلیک نمایید

ضمانت اجرای کیفری عدم پرداخت نفقه 

یکی از تکالیف مهم زوجین، پرداخت نفقه به یکدیگر و فرزندان مشترک است. نفقه، مالی است که برای تأمین نیازهای متعارف زندگی زوجه و اولاد، از قبیل مسکن، البسه، خوراک، درمان و مانند آن، بر عهده زوج قرار داده شده است. عدم ایفای این تکلیف، علاوه بر جنبه مدنی، دارای آثار کیفری نیز می‌باشد.
یکی از مهم‌ترین ضمانت اجرای کیفری عدم پرداخت نفقه، صدور حکم جلب می‌باشد. این حکم، به عنوان آخرین راهکار قانونی برای الزام زوج به پرداخت نفقه، در نظر گرفته شده است.
صدور حکم جلب، ابزاری مؤثر برای الزام زوج به پرداخت نفقه است. این حکم نشان می‌دهد که عدم پرداخت نفقه، جرم محسوب شده و مرتکب آن مستحق مجازات می‌باشد.

شرایط صدور حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه

همان‌گونه که پیش‌تر بیان شد، یکی از مهم‌ترین ضمانت اجرای کیفری عدم پرداخت نفقه، صدور حکم جلب می‌باشد. برای صدور این حکم، شرایط خاصی باید احراز گردد که در ادامه به تفکیک نفقه معوقه و جاری مورد بررسی قرار می‌گیرد.
1. شرایط صدور حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه معوقه:
•    قطعی شدن حکم دادگاه: حکم دادگاه مبنی بر محکومیت زوج به پرداخت نفقه باید قطعی شده باشد و مهلت تجدیدنظرخواهی سپری شده باشد.
•    صدور اجراییه: زوجه باید اجراییه حکم را از دادگاه اخذ نماید.
•    ابلاغ اجراییه: اجراییه باید به زوج ابلاغ گردد و وی از تاریخ ابلاغ، مهلت قانونی برای پرداخت بدهی خود داشته باشد.
•    عدم پرداخت نفقه پس از ابلاغ اجراییه: زوج باید علی‌رغم ابلاغ اجراییه، از پرداخت نفقه خودداری نماید.
•    عدم وجود اموال قابل توقیف: در صورتی که زوج اموالی به جز مستثنیات دین نداشته باشد، امکان صدور حکم جلب وجود دارد.
2. شرایط صدور حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه جاری:
•    شکایت کیفری ترک انفاق: زوجه یا قیم یا ولی قهری فرزند باید شکایت کیفری مبنی بر ترک انفاق علیه زوج مطرح نماید.
•    ثابت شدن توان مالی زوج: زوج باید توانایی مالی برای پرداخت نفقه را داشته باشد.
•    عدم پرداخت نفقه با وجود توان مالی: زوج باید با وجود توانایی مالی، از پرداخت نفقه خودداری نماید.
•    عدم توانایی مالی زوجه یا فرزند: زوجه یا فرزند باید ثابت نماید که توانایی مالی برای تأمین نیازهای خود را ندارد.
در مورد نفقه معوقه، صدور حکم جلب منوط به صدور حکم قطعی دادگاه و طی مراحل اجرایی است. در مورد نفقه جاری، شکایت کیفری ترک انفاق مبنای صدور حکم جلب می‌باشد. در هر دو مورد، ثابت شدن عدم توانایی مالی زوجه یا فرزند و توانایی مالی زوج، شرط صدور حکم جلب است.
شرایط فوق، کلی بوده و ممکن است در موارد خاص، با توجه به اوضاع و احوال پرونده، تغییراتی در آن ایجاد شود. صدور حکم جلب، آخرین راهکار قانونی برای الزام زوج به پرداخت نفقه است و دادگاه‌ها معمولاً با احتیاط و پس از بررسی دقیق تمام جوانب امر، به صدور این حکم مبادرت می‌نمایند.
عدم پرداخت نفقه، جرم محسوب شده و قانونگذار برای مقابله با این جرم، ضمانت اجرای کیفری پیش‌بینی کرده است. صدور حکم جلب، یکی از این ضمانت اجراها است که در شرایط خاصی قابل اجرا می‌باشد.

مراحل قانونی اخذ حکم جلب به جهت عدم پرداخت نفقه

پس از احراز شرایط قانونی صدور حکم جلب، به منظور اجرای حکم و الزام محکوم‌علیه به پرداخت نفقه، مراحل خاصی باید طی شود. این مراحل بسته به اینکه موضوع دعوی، مطالبه نفقه معوقه باشد یا شکایت کیفری ترک انفاق، متفاوت خواهد بود.
1. مراحل اخذ حکم جلب در دعاوی مطالبه نفقه معوقه:
•    صدور حکم قطعی: پس از طرح دعوای مطالبه نفقه در دادگاه عمومی حقوقی و طی مراحل دادرسی، حکم قطعی مبنی بر محکومیت زوج به پرداخت نفقه صادر می‌شود.
•    اخذ اجراییه: پس از گذشت مدت قانونی از قطعیت حکم، محکوم‌له (زوجه) با مراجعه به دادگاه، تقاضای صدور اجراییه را می‌نماید.
•    ابلاغ اجراییه: اجراییه صادره به محکوم‌علیه ابلاغ می‌شود و وی مهلت قانونی برای پرداخت محکوم‌به را خواهد داشت.
•    عدم پرداخت و تشکیل پرونده اجرایی: چنانچه محکوم‌علیه ظرف مهلت مقرر نسبت به پرداخت محکوم‌به اقدام ننماید، محکوم‌له با مراجعه به دفتر اجرای احکام، تقاضای تشکیل پرونده اجرایی را می‌نماید.
•    صدور حکم جلب: در صورتی که محکوم‌علیه مالی برای توقیف نداشته باشد و امکان وصول مطالبات از طریق سایر راهکارهای اجرایی وجود نداشته باشد، محکوم‌له می‌تواند با مراجعه به شعبه اجرای احکام و طی مراحل قانونی، درخواست صدور حکم جلب را نماید.
2. مراحل اخذ حکم جلب در دعاوی کیفری ترک انفاق:
•    طرح شکایت کیفری: زوجه یا قیم یا ولی قهری فرزند، شکایت کیفری مبنی بر ترک انفاق علیه زوج را در دادگاه کیفری مطرح می‌نماید.
•    احضار متهم: دادگاه پس از ثبت شکایت، متهم را جهت رسیدگی احضار می‌کند.
•    صدور حکم جلب: در صورتی که متهم در دادگاه حاضر نشود یا ادعای بزهکاری خود را بپذیرد، دادگاه می‌تواند حکم جلب وی را صادر نماید.
در دعاوی مطالبه نفقه، صدور حکم جلب منوط به طی مراحل اجرایی حکم دادگاه عمومی حقوقی است. در دعاوی کیفری ترک انفاق، صدور حکم جلب مستقیماً در جریان رسیدگی کیفری امکان‌پذیر است.

مشاوره حقوقی با وکیل گروه وکلای حقوق بشر

جهت ارتباط با وکیل گروه وکلای حقوق بشر با کارشناسان مجموعه تماس حاصل نمائید تا در کمترین زمان به وکیل مربوطه متصل شوید. گروه وکلای حقوق بشر با داشتن وکیل خانواده، طلاق، مهریه و نفقه آماده ارائه خدمات حقوقی هستند. وکلای این مجموعه حقوقی با داشتن سالها سابقه و تبحر در زمینه های مختلف به صورت تخصصی مشاوره حقوقی ارائه می دهند. چنانچه به وکیل در امور ثبتی، اداری یا تجاری نیاز دارید با وکیل خوب مجموعه ما تماس بگیرید.

                                                         جهت اخذ مشاوره و هماهنگی، آیکون پلتفرم مربوطه را  کلیک نمایید